Транспэрэнси Интернэйшнл байгууллагын "Чуулган хуралдаан"

Мэдээ, мэдээлэл / transparency_anu / 1 жил, 9 сар өмнө

Малайзийн нийслэл Куала-Лумпур хотноо 2015 оны 8-30 аас 9-1ны хооронд ''Транспэрэнси Интернэшнл'' байгууллагын чуулган хуралдаж дэлхийн 115 орны 300 гаран төлөөлөгч оролцлоо.

Энэхүү хурлын 2 дахь өдрийн хурлаар "Авлигатай тэмцэх" асуудал дээр тулгамдсан асуудал үүсээд байгаа Малайз,Тунис ба Монгол улсуудад хандаж албан мэдэгдлийг гаргалаа.

Энэхүү албан мэдэгдлийг гаргахын өмнө эдгээр орнуудад үүсээд байгаа нөхцөл байдлыг тус тусад нь хэлэлцэв.Тухайлбал Малайз улсад Ерөнхий сайд нь 700 сая долларыг хувийн дансандаа шилжүүлэн авсан нь илэрсэн бөгөөд үүнийгээ сонгуулийн хандив хэмээн тайлбарлаж мөрдөн шалгаж байсан Малайзийн АТГ ажилтнуудыг хомроглон халсан асуудал түүнийг тойрон үүсээд байгаа асуудлыг хэлэлцсэн бөгөөд Малайз ба Индонез улсад "Авлигатай тэмцэх" асуудалд улс төрчид нөлөөлж эхэлсэнээс хойш шудрага ёсны төлөөх жагсаал цуглаан тасралтгүй үргэлжилж байгаа бол Тунис улсад Тунисийн хувьсгалын өмнө хууль бусаар хөрөнгөжсөн албан тушаалтнууд өршөөлийн хууль санаачлан батлуулахаар оролдож байгааг мөн хэлэлцэв.Монголд баталсан өршөөлийн хууль нь авилгачдыг өршөөх хууль болон батлагдсаныг хуралдааны явцад хэлэлцэж олон төлөөлөгч саналаа хэллээ.Төв азийн орнуудад ардчиллын үлгэр жишээ болж байсан Монгол улсад анхны ардчилсан сонгууль байнгын ажиллагаатай парламент байгуулагдсаны 25 жилийн ойг тохиолдуулан баталсан өршөөлийн хууль нь НҮБ-ийн конвенцийг зөрчсөн авлигачдыг өөхшүүлсэн хууль болж хувирсаныг ихээхэн шүүмжилж байв.Монгол улсын парламентын баталсан хууль түүний тойрон үүсээд байгаа асуудал нь бүхэлдээ Монгол улс Авлигын хямралт байдалд орох үүнээс улбаалан Малайз ба Индонез улсуудад үүссэний адил улс төр эдийн засгийн тогтвортой байдал үүсэх нөхцөл бүрдэх эрсдэлтэйг байгааг төлөөлөгчид анхааруулж байв.

Хэлэлцүүлгийн төгсгөлд санал өгөх эрх бүхий 115 улсын эрх бүхий "Tранпэрэнси Интернэйшнл" байгууллагын удирдах зөвлөлийн дарга нар олонхийн саналаар дараахь мэдэгдлүүдийг батлав.Малайзын засгийн газарт хандан авлигын хэргүүдийг шалгах ажиллагаанд хөндлөнгөөс оролцохгүй саад хийхгүй байхыг уриаллаа.

Монгол улсын хувьд өршөөлийн хуулийг батлан авлигын хэргээр шалгагдаж байгаа хүмүүсийг хамруулан өршөөхөөр шийдвэрлэсэн нь шудрага ёсыг уландаа гишгэсэн тэмдэглэж буруу шаав."Tранпэрэнси Интернэйшнл" энэхүү чуулганаар баталсан албан ёсны мэдэгдлүүдийн дагуу Монгол улсад шахалт үзүүлэх бүхий л арга хэмжээг авч ажиллан Монголын парламентын гаргах шийдвэрийг анхааралтай ажиллах болно.

Энэхүү хуралдааны дараагаар Малайз улсын нийслэлийн хамгийн том хурлын ордон IPPC-д Дэлхийн 130 гаран орны 1200 төлөөлөгчид оролцсон Авлигын эсрэг Олон улсын 16-р их хурал хуралдлаа.Анхны хурлыг 20 гаран жилийн өмнө Хонкконгын Авилгатай тэмцэх газар санаачлан хийж байснаас хойш олон улсын Авилгын эсрэг хамгийн том хурал болон хувирчээ.Энэ жилийн хурлын уриа нь Авлигачид ял шийтгэлгүй үлдэх явдлыг эцэс болгоё уриан дор болсон.

Хурлын нээлтэд үг хэлэх ёстой байсан Малайзын Ерөнхий сайд Нажиб Разак өөрийн оронд засгийн газрын сайдаа илгээсэн нь авлигын хэрэгт холбогдон олон улсад өөрийн нэр хүндээ алдсанаас нүүрээ хийх газаргүй болсон явдлын илрэл байлаа.Авлигын эсрэг Олон хурлын даргалагч Акера Муна хурлын нээлтэнд 'Авилга авсан бол түүний ял шийтгэлээ хүлээхэд бэлэн байх ёстой' гэж мэдэгдсэн бол "Tранпэрэнси Интернэйшнл" байгууллагын удирдах зөвлөлийн дарга "Хосе Угаз" хурлын нээлтэн дээр мянга мянган хүмүүс 'Авлигачдад та нарт гишгэх газаргүй болсон' гэдгийг хэлж байна хэмээн мэдэгдлээ.Хосе Угаз өөрийн даргалан хэлсэн салбар хуралдаан дээр Монгол улсад батлагдсан авлигачдыг өршөөх хуулийн талаар мөн шүүмжилж авлигачид ял шийтгэлээс мултрахын тулд юу ч хийхээс буцахгүй байгааг онцлов. http://16iacc.org/about/declarations/)

Хурлын төгсгөлд гаргасан мэдэгдэлд улс орон бүрийн засгийн газар,иргэний нийгмийн байгууллагууд иргэд,залуучууд хамтран шинэлэг,ил тод хариуцлагатай тогтолцоог бий болгон авлигачид ял шийтгэлгүй үлдэхээс сэргийлэх ёстой хэмээн цохон тэмдэглэжээ.Эс бөгөөс авлигын эсрэг тэмцэлд ялагдах эрсдэлтэй бөгөөд тухайн нийгэмд шударга бус байдал ноёрхож эерэг өөрчлөлт үгүй болно гэжээ.Өндөр түвшний авлигачдын эсрэг нийгмийн шудрага хүчин тэмцэх ёстой бөгөөд авлигачид шийтгэлгүй үлддэг нийгэмд шинэчлэгдэн хөгжиж чадахгүй гэжээ.

Малайзд хуралд оролцогчид бид авлигачид ял шийтгэл хүлээх ёстойг онцлохоос гадна тэд хулгайлсан эд хөрөнгөө буцаан төлөх ёстойг онцолж байна хэмээн мэдэгдсэн бөгөөд гадаад орнуудад зувчуулсан эд хөрөнгийг эргүүлэн авчрахад ихээхэн анхаарал тавин ажиллах ёстойг онцлов.

Хуулийн шударга тогтолцоог бий болгон хулгайлагдсан хөрөнгийг эргүүлэн авчирч авлигачдад ял шийтгэлийг олгосноор нийгэмд шудрага ёсонд итгэх итгэл бий болох ёстойг хурлын төгсгөлд онцлов.

сүүлд нэмэгдсэн мэдээ